Jak poprawnie dobrać wymiary szafy rack – praktyczny poradnik

Dlaczego poprawne wymiarowanie szafy rack jest tak ważne

Błędny dobór wymiarów szafy rack to jeden z najczęstszych problemów spotykanych przy projektowaniu instalacji IT i systemów monitoringu. Zbyt mała szafa ogranicza możliwość montażu sprzętu, utrudnia prowadzenie okablowania i powoduje problemy z wentylacją. Z kolei zbyt duża konstrukcja generuje niepotrzebne koszty i zajmuje cenną przestrzeń.

Poprawne wymiarowanie szafy rack pozwala zachować porządek w instalacji, zapewnia bezpieczeństwo urządzeń oraz umożliwia przyszłą rozbudowę systemu bez konieczności wymiany całej obudowy.

Wysokość szafy rack – jednostki U

Podstawowym parametrem przy doborze szafy rack jest jej wysokość wyrażona w jednostkach U. Jedna jednostka U odpowiada wysokości 44,45 mm. Wszystkie urządzenia rackowe, takie jak switche, patch panele czy rejestratory, mają określoną wysokość właśnie w U.

Aby prawidłowo dobrać wysokość szafy, należy zsumować wysokości wszystkich planowanych urządzeń, a następnie dodać zapas na przyszłą rozbudowę. W praktyce zaleca się pozostawienie co najmniej 20–30% wolnej przestrzeni. Ułatwia to późniejszą modernizację instalacji oraz poprawia cyrkulację powietrza wewnątrz szafy.

Głębokość szafy rack – kluczowy, często pomijany parametr

Głębokość szafy rack jest jednym z najczęściej błędnie dobieranych wymiarów i jednocześnie źródłem największych problemów podczas montażu. Użytkownicy bardzo często sugerują się wyłącznie głębokością samego urządzenia, pomijając przestrzeń niezbędną na podłączenie przewodów zasilających, sieciowych oraz ewentualnych wtyków kątowych lub prostych.

Przy wykonywaniu pomiarów należy zawsze uwzględnić całkowitą głębokość urządzenia wraz z podłączonymi wtyczkami. W praktyce oznacza to, że pomiar nie kończy się na tylnej obudowie sprzętu, ale obejmuje również wystające przewody zasilające, wtyki RJ45, złącza światłowodowe czy przewody wentylacyjne.

Bardzo częstym błędem jest sytuacja, w której urządzenie fizycznie mieści się w szafie, ale po podłączeniu kabli drzwi tylne lub przednie nie mogą zostać zamknięte. Dotyczy to szczególnie rejestratorów CCTV, switchy PoE, zasilaczy awaryjnych UPS oraz serwerów, gdzie przewody potrafią wystawać nawet kilka centymetrów poza obrys urządzenia.

Aby uniknąć tego problemu, zaleca się przyjęcie zasady, że szafa rack powinna być głębsza o minimum 80–120 mm od całkowitej głębokości urządzenia z podłączonymi przewodami. W instalacjach bardziej rozbudowanych lub tam, gdzie planowana jest przyszła rozbudowa, zapas ten powinien być jeszcze większy.

Warto również pamiętać o przestrzeni potrzebnej na prawidłową cyrkulację powietrza. Zbyt ciasno dobrana głębokość szafy ogranicza przepływ powietrza, co może prowadzić do przegrzewania się urządzeń i skrócenia ich żywotności.

Checklista pomiaru glebokosci krok po kroku

1. Ustal najglebsze urzadzenie, ktore ma trafic do szafy. To ono wyznacza minimalna glebokosc calosci.

2. Zmierz glebokosc urzadzenia od czola (front) do tylnej scianki obudowy.

3. Podlacz wszystkie przewody, ktore beda pracowaly docelowo: zasilanie, LAN, PoE, uplinki, ewentualnie swiatlowod, uziemienie, przewody sterujace.

4. Zmierz ponownie glebokosc od czola do najbardziej wystajacego punktu, czyli do konca wtyczki lub do luku przewodu. To jest realna glebokosc montazowa.

5. Dodaj zapas na promien giecia przewodow. Patchcordy i przewody zasilajace nie powinny byc dociskane drzwiami ani zaginane na ostro.

6. Dodaj zapas na wentylacje i serwis: minimum 80–120 mm, a w szafach o duzym upakowaniu lub z UPS lepiej wiecej.

7. Sprawdz polozenie szyn montazowych. Jezeli szyny beda ustawione gleboko, musisz miec miejsce na kable z tylu urzadzen i na prowadzenie okablowania.

8. Zaloz miejsce na akcesoria, ktore „zjadaja” glebokosc: listwy zasilajace, PDU, organizery, peszle, zapas kabli.

9. Zweryfikuj, czy po zamknieciu drzwi przewody nie sa napiete i czy wtyczki nie pracuja pod naciskiem.

W praktyce najlepiej traktowac glebokosc jako „urzadzenie + wtyczki + promien giecia + zapas serwisowy”. To jedna decyzja, ktora najczesciej eliminuje 90% problemow montazowych.

Najczestsze bledy przy doborze glebokosci

1. Pomiar tylko obudowy urzadzenia bez wtyczek i przewodow.

2. Brak zapasu na promien giecia kabli i pozniejsze przepinanie patchcordow.

3. Montaz urzadzen „na styk”, przez co drzwi nie domykaja sie albo dociskaja przewody.

4. Pominiecie grubosci wtyczek zasilania (czesto wystaja bardziej niz RJ45), szczegolnie w UPS i zasilaczach.

5. Zle ustawione szyny montazowe: urzadzenie niby sie miesci, ale z tylu brakuje miejsca na okablowanie.

6. Zalozenie, ze kable „jakos sie uloza” – w praktyce robi sie zator, pogarsza wentylacja i rosnie ryzyko awarii.

7. Brak miejsca na PDU, listwy zasilajace, organizery i prowadzenie kabli.

8. Nieuwzglednienie wymagan serwisowych: wymiana urzadzenia lub przepiecie kabli wymaga reki, miejsca i swobodnego dostepu.

Grafika pogladowa

Szerokość szafy rack i standard 19 cali

Większość szaf rackowych opiera się na standardzie 19 cali, który określa szerokość montażową urządzeń. Oznacza to, że kompatybilność sprzętu jest w dużej mierze zapewniona. Należy jednak pamiętać, że całkowita szerokość szafy obejmuje również konstrukcję boczną oraz przestrzeń na prowadzenie kabli.

W instalacjach z dużą ilością okablowania warto zwrócić uwagę na możliwość montażu organizerów kabli oraz paneli szczotkowych, które ułatwiają zachowanie porządku i poprawiają estetykę instalacji.

Zapas miejsca na wentylację i akcesoria

Poprawne wymiarowanie szafy rack nie kończy się na samym sprzęcie aktywnym. Należy również uwzględnić miejsce na akcesoria takie jak listwy zasilające, wentylatory, termostaty, półki czy organizery kabli.

Brak przestrzeni na wentylację może prowadzić do przegrzewania się urządzeń i skrócenia ich żywotności. Dlatego tak ważne jest, aby szafa rack miała możliwość rozbudowy systemów chłodzenia oraz odpowiedni zapas wolnych jednostek U.

Wymiarowanie szafy rack pod kątem przyszłej rozbudowy

Jednym z najczęściej popełnianych błędów jest dobór szafy rack wyłącznie pod aktualne potrzeby. Instalacje IT i systemy monitoringu bardzo często są rozbudowywane w kolejnych miesiącach lub latach.

Wybierając szafę rack, warto już na etapie planowania przewidzieć możliwość dodania nowych urządzeń, dodatkowego okablowania czy rozbudowy systemów zasilania. Odpowiedni zapas wysokości i głębokości pozwala uniknąć kosztownej wymiany szafy w przyszłości.

Podsumowanie

Poprawne wymiarowanie szafy rack polega na świadomym doborze jej wysokości, głębokości i szerokości, z uwzględnieniem zarówno aktualnego sprzętu, jak i planowanej rozbudowy. Dobrze dobrana szafa rack zapewnia porządek, bezpieczeństwo oraz długoterminową funkcjonalność całej infrastruktury IT.